Oost West, thuis niet best.

Inderdaad: Meestal is "thuis" het beste plekje voor je. Veilig en bekend.
Maar soms, en tegenwoordig vaker dan soms, is "thuis zijn" niet het prettigste of beste of veiligste.
Waar denk je aan als je leest: "Langer moeten thuisblijven"? Je zult maar oud en al zorgbehoevend zijn.  En wat betekent het voor je als voor jou geldt:" Geweigerd worden door de school, omdat er geen 'passend onderwijs' voor jou wordt geboden"? En dus thuis blijven. Nog zo één: "Wel willen en moeten werken, maar niet geaccepteerd worden omdat je een (lichte) beperking hebt"? Dus thuis zitten.
Hoeveel mensen gaan er vanaf 1 januari 2015 met zo'n situatie in aanraking komen?
Er is nog een grote groep personen die i.v.m. het bovenstaande ook noodgedwongen thuis moet blijven. Bij veel van de hierboven geschetste situaties is een mantelzorger betrokken. Tegenwoordig zijn veel van die mantelzorgers ook werkzaam in een eigen betrekking binnen- of buitenshuis. Dat moet ook wel, gezien de financiële toestand van veel gezinnen. Bij hen geldt helaas vaak: "Ik zou wel meer willen gaan werken (buitenshuis), maar dat kan niet door mijn zorgtaak thuis."
Die mantelzorgtaak doe je vanuit liefde of verantwoordelijkheidsgevoel. Voor velen is mantelzorg gelukkig heel best te doen, maar bij 20 tot 30% is het moeilijk tot heel zwaar. Daar kan het mis gaan.

Soms wordt je verdrietig, of verontwaardigd, als je de oorzaak van de extra verzwaring van je zorgtaak bekijkt.
Neem bijvoorbeeld de mantelzorg door moeders (en vaders en brusjes) gegeven aan kinderen met een enkel- of meervoudige beperking. Tot nog toe konden veel van die kinderen overdag naar scholen voor speciaal onderwijs. Goed voor die kinderen en voor hun ouders. Maar binnenkort (schooljaar '14/'15) moeten die kinderen naar de 'gewone school'. Zij krijgen daar dan het zgn. "passend onderwijs". Al jaren lang is het onderwijs zich daarvoor aan het klaarstomen. Cursussen voor het personeel, (buitenlandse) studiereizen voor de directies en commissieleden, regionale expertisecentra's voor alle diverse speciale onderwijsvormen, tienduizenden rapporten en adviezen over "rugzakjes", en nog veel meer. Maar nu 1 augustus (nieuwe schooljaar) nadert, krijgen de ouders die een kind aanmelden bij dat bejubelde passend onderwijs regelmatig te horen: "Sorry, het kan niet. Geen plaats voor jouw kind. We zijn daar (nog) niet klaar voor. Zoek maar iets anders, ook al kunnen we je niet vertellen waar je dat zoeken
moet ."
Gevolg: "je kind zit thuis en jij als mantelzorger kan dus niet naar je werk."

Een andere vorm van ellende: Je (schoon-)vader of moeder zou eigenlijk naar een zorginstelling moeten. Maar dat kan maar niet zomaar, ondanks een indicatie. Omdat er bezuinigd moet worden. De indicaties en financieringen moeten vanaf volgend jaar vanuit de gemeente komen. En helaas zeggen twee van de drie gemeenten: "Sorry, maar daar zijn we nog niet klaar voor". Je zoekt het dus maar uit en natuurlijk blijft je oude vader of moeder gewoon thuis. Jammer genoeg kunnen heel veel van die ouderen dat niet en moet er dus maar een mantelzorger worden ingeschakeld. Die dan dus niet meer in loondienst kan werken. Tel uit je winst.

Om zowel de zorgvragers-zelf, als de mantelzorgers, als de gemeenten die vanaf 01.01.'15 de WMO moeten gaan uitvoeren een handje te helpen, verzorgen zowel het Expertisecentrum Mantelzorg (o.a. via hun 'Werkplaats Mantelzorgondersteuning') en Mezzo voorlichting en hand en spandiensten bij de begeleiding van mantelzorgers die in de problemen komen en om hulp vragen. Zij geven acht hoofdpunten van begeleiding en ondersteuning aan:
- informatie, - advies en begeleiding, - emotionele steun, - educatie, - praktische hulp, - - respijtzorg, - financiële tegemoetkoming, - materiële hulp.

Omdat mantelzorgers 'kanjers' zijn, zullen ze niet gauw om hulp vragen. Maar áls ze het doen, luister dan naar ze en vraag hoe zij denken dat ze het beste geholpen kunnen worden.
 

Wim Klein (DCMN)